Zgórsko - miejscowość w powiecie mieleckim (województwo podkarpackie).
HISTORIA. Pierwotny drewniany kościół w Zgórsku, został wzniesiony około 1561 r. z fundacji Mikołaja Mieleckiego, hetmana wielkiego koronnego jako wotum za łaskę nawrócenia z kalwinizmu. On też w 1582 r. uposażył parafię w Zgórsku, która została erygowana w 1583 r. przez oficjała krakowskiego Stanisława Manieckiego. Obecny kościół, również drewniany zbudowany został w 1781 r. z fundacji Ossolińskich. W końcu XIX w. dobudowano nową zakrystię, a w 1908 r. wzniesiono przy nawie przeszkloną przybudówkę na ołtarz, w miejsce rozebranej w 1803 r. murowanej kaplicy MB Różańcowej, wzniesionej jeszcze w XVII w. przy poprzednim kościele. W latach 1811-19 proboszczem w Zgórsku był ks. Michał Tomasz Korczyński, późniejszy bp przemyski (1834-39).
ARCHITEKTURA. Późnobarokowy. Drewniany, konstrukcji zrębowej, szalowany. Trójnawowy z prezbiterium zamkniętym trójbocznie, przy którym przybudówka zakrystyjna. Przy korpusie od zachodu i południa niewielkie kruchty, od północy nie połączona z wnętrzem przeszklona przybudówka na pomieszczenia ołtarza. Dachy dwuspadowe z barokową wieżyczką na sygnaturkę z latarnią nad nawą. Prezbiterium nakryte stropem płaskim ze skośnymi płaszczyznami po bokach, w nawie głównej pozorne sklepienie zwierciadlane, w nawach bocznych stropy płaskie ukośne. Wnętrze korpusu nawowego podzielone słupami drewnianymi w kształcie kolumn o prymitywnie rzeźbionych kapitelach. Analogiczne słupy przyścienne wykorzystane na zewnątrz jako lisice wzmacniające zrąb. Wejścia do zakrystii i nawy profilowane. Polichromia figuralna i ornamentalna w tradycji późnobarokowej, malowana w 1873 r. przez Puszczyńskiego, odnawiana w 1951 r. i w latach 1952-53, przedstawiająca sceny Narodzenia, Ukrzyżowania i Zmartwychwstania Chrystusa.
WYPOSAŻENIE WNĘTRZA jest przeważnie rokokowe z czasu budowy kościoła. Ołtarz główny rokokowy z 4. ćw. XVIII w., z nowym obrazem św. Mikołaja oraz bramkami po bokach i rzeźbami dwóch Ojców Kościoła. Dwa ołtarze boczne, także rokokowe, z obrazami barokowymi śś. Antoniego i Jana Nepomucena w zwieńczeniach oraz nowymi rzeźbami Matki Boskiej z Lourdes po lewej i Najświętszym Sercem Pana Jezusa po prawej. Ołtarz w kaplicy zewnętrznej rokokowy z 4. ćw. XVIII w. z obrazem Matki Boskiej Różańcowej z końca XVIII w. oraz rzeźbami aniołów. Chrzcielnica marmurowa, późnobarokowa z końca XVIII w. Ambona, prospekt organowy, konfesjonały, ławy rokokowe z 4. ćw. XVIII w. Trzy krucyfiksy: 1. w tęczy, barokowy z 2. poł. XVII w.; 2-3. rokokowe z 4. ćw. XVIII w. Organy 14-głosowe z przed 1846 r., kilka razy odnawiane.
DZWONNICA wolnostojąca, zbudowana w 2. poł. XIX w., powiększona w 1904 r. Murowana z trzema arkadami na zawieszenie dzwonów, które odlane zostały w 1959 r.
W sąsiedztwie kościoła stoi późnobarokowa, kamienna figura św. Jana Nepomucena, w zniesiona w 1715 r.

Tekst umieszczony 21.12.2006

LITERATURA

Kornecki M., Kościoły diecezji tarnowskiej, [w:] Rocznik diecezji tarnowskiej na rok 1972, Tarnów 1972
Krupiński A., Zabytki urbanistyki i architektury województwa tarnowskiego, Kraków 1989
Pasternak P., Katalog organów w diecezji tarnowskiej, maszynopis